Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM) tarafından sahibinden.com’da yayınlanan ilanlardan hareketle hazırlanan ve ikinci el otomobil piyasasının genel durumunu analiz eden “Otomobil Piyasası Görünümü” raporu yayımlandı.
Aralık ayı verileri incelenerek hazırlanan rapora göre; otomobil talep endeksi hem bir önceki aya hem de geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 10 oranında arttı. Otomobil piyasasında canlılık göstergesi olarak kullanılan satılık otomobil ilanlarının ne kadar süre yayında kaldıklarını gösteren kapatılan ilan yaşı ise bir önceki aya kıyasla 0,9 gün uzayarak 21,6 gün oldu.
Reel fiyatlarda düşüş devam ediyor
Enflasyon etkisinden arındırılmış (reel) fiyatlarda yıllık düşüş sürerken cari fiyatlarda artış devam etti. Ortalama satılık otomobil cari fiyatı, geçen yılın aralık ayına göre yüzde 22 yükselerek 1 milyon 108 bin TL’ye ulaştı. Aynı dönemde reel fiyatlar yüzde 6,8 gerilerken bir önceki aya kıyasla yüzde 0,3 oranında azalış kaydedildi.
Şekil 1: Ortalama otomobil reel fiyatı (2020 Ocak=100) (Sol panel), ortalama otomobil reel fiyatının yıllık değişimi (%) (Sağ panel)
Kaynak: sahibinden.com, Betam
Fiyat değişiminde lider B sınıfı oldu
Araç sınıflarına göre fiyat değişimleri incelendiğinde tüm segmentlerde yıllık artış kaydedildi. En yüksek artış yüzde 26,6 ile B sınıfında görülürken C ve D sınıfları yüzde 25,4 ile onu izledi. En sınırlı artış ise yüzde 22,7 ile E sınıfında gerçekleşti. Ortalama fiyatlar B sınıfında 738 bin 796 TL, C sınıfında 984 bin 149 TL, D sınıfında 1 milyon 420 bin TL ve E sınıfında 2 milyon 292 bin TL seviyesinde oluştu.
Şekil 2: Araç sınıfına göre ortalama otomobil fiyatı (TL) (Sol panel), araç sınıfına göre ortalama otomobil fiyatının yıllık değişimi (%) (Sağ panel)
Kaynak: sahibinden.com, Betam
Genç araçlarda fiyat artışı dengeli seyrediyor
Model yılına göre fiyat hareketlerinin de incelendiği raporda, eski model araç grubunda (2004-2018) en yüksek yıllık artış yüzde 15,7 ile 2014-2018 aralığında görüldü. En düşük artış ise yüzde 6,9 ile 2004-2008 grubunda kaydedildi. Genç araç grubunda 2019 modeller yüzde 17’lik yıllık artışla öne çıkarken ikinci el piyasasının en güncel segmenti olan 2024 model araçların ortalama fiyatı, bir önceki aya kıyasla yüzde 0,5 düşerek 2 milyon 13 bin TL’ye geriledi.
Şekil 3: Yaş gruplarına göre ortalama otomobil fiyatı (TL) (Sol panel), yaş gruplarına göre ortalama otomobil fiyatının yıllık değişimi (%) (Sağ panel)
Kaynak: sahibinden.com, Betam
En yüksek fiyat artış benzinli araçlarda
Yakıt türlerine göre yapılan değerlendirmede, ortalama otomobil fiyatı bir önceki yılın aynı ayına kıyasla tüm yakıt türlerinde yükselmiştir. En yüksek yıllık artış yüzde 19,5 ile benzinli araçlarda kaydedilirken benzin & LPG grubunda yüzde 18,3, dizel araçlarda yüzde 18,7, hibritlerde ise yüzde 15,9 artış yaşandı. Elektrikli otomobiller yüzde 7,2 ile en sınırlı artışı gösteren grup oldu. Ortalama fiyatlar; benzinli araçlarda 1 milyon 341 bin TL, benzin & LPG’de 596 bin 782 TL, dizelde 1 milyon 85 bin TL, hibritte 2 milyon 381 bin TL ve elektrikli araçlarda 3 milyon 520 bin TL olarak gerçekleşti.
Şekil 4: Yakıt türüne göre ortalama otomobil fiyatı (TL) (Sol panel), yakıt türüne göre ortalama otomobil fiyatının yıllık değişimi (%) (Sağ panel)
Kaynak: sahibinden.com, Betam
Talep endeksi yükseliyor
Otomobil piyasasındaki arz ve talep dengesi incelendiğinde, aralık ayında canlanma dikkat çekti. Otomobil talep endeksi hem bir önceki aya hem de geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 10 arttı. Satılık otomobil ilan sayısı bir önceki aya göre yüzde 1,2 artarken satılan otomobil sayısı yüzde 20,1 oranında belirgin bir artış gösterdi. Bu gelişmelere bağlı olarak satılan otomobil sayısının satılık ilan sayısına oranı 4 puan yükselerek yüzde 25,2 seviyesine çıktı.
Şekil 5: Satılan otomobil sayısının satılık otomobil ilan sayısına oranı (%) (Sol panel), satılan ve satılık otomobil sayısı (Sağ panel)
Kaynak: sahibinden.com, Betam
Benzer Haberler
AB–Hindistan STA’sı Sonrası Türkiye’ye Kritik Uyarı: Avrupa’da Yeni Rakip Hindistan
